HORASAN SUFÎLERİ
HORASAN SUFÎLERİ
Prof. Dr. Nimet Yıldırım
“Güneşin doğduğu yer, güneş ülkesi” anlamındaki Horasan adı; Sasanîler zamanında ortaya çıkmış ve yaygınlaşmıştır. Horasan, tarihte İran’ın kuzeydoğusunda yer alan çok geniş bir coğrafî bölgenin adıydı. Günümüzde bölgenin topraklarının en geniş kısmı İran’ın elindedir. İdari merkezi aynı zamanda dinî bir merkez olan Meşhed’tir. Horasan, klasik çağlarda çok eski devirlerden beri tasavvufun ortaya çıkışı ve gelişmesinde önemli bir rol oynamıştır. Horasan tasavvufu, Anadolu’nun İslamlaşmasında da son derece önemli rol oynamıştır.
Horasan, tasavvuf tarihi açısından da önemli bir konuma sahip-tir. Fetihlerden kısa bir süre sonra Belh, Nîşâbur ve Merv şehirlerinde ortaya çıkan ilk tasavvufî hareket yaygınlık kazanmıştır. Bölgenin en ünlü sufî önderleri arasında ilk sıralarda yer alan Muhammed b. Kerrâm, Hekîm Tirmizî, Ebu’l-Abbâs Seyyarî ve Ebu’l-Hasan-i Harakanî bu makalenin konusudur. Makale Abdulhüseyn-i Zerrînkûb’un Costucû Der Tasavvuf-i Îrân adlı eserinin bir bölümü olarak Türkçe’ye çevrilmiş bazı bölümlere eklemeler yapılarak oluşturulmuştur.